Urlop na żądanie to 4 dni w roku, które możesz wziąć bez wcześniejszego planowania — nawet tego samego dnia rano. Wchodzą w pulę Twojego urlopu wypoczynkowego (20 lub 26 dni), więc nie są "dodatkowe". Wystarczy poinformować pracodawcę przed rozpoczęciem pracy. Formularz Wniosek o urlop na żądanie to gotowy wzór wniosku.
Ile dni urlopu na żądanie przysługuje?
4 dni w roku kalendarzowym. Nie przenoszą się na następny rok — niewykorzystane przepadają jako "na żądanie" (ale pozostają w puli zwykłego urlopu wypoczynkowego do wykorzystania).
Kto może wziąć urlop na żądanie?
Każdy pracownik zatrudniony na umowę o pracę. Nie dotyczy zleceniobiorców, osób na umowie o dzieło ani B2B. Masz prawo do urlopu na żądanie od pierwszego dnia zatrudnienia (proporcjonalnie, jeśli zaczynasz w trakcie roku).
Jak zgłosić urlop na żądanie?
Ile to kosztuje?
Nic. Urlop na żądanie jest płatny tak samo jak zwykły urlop wypoczynkowy — dostajesz normalne wynagrodzenie za ten dzień.
Czym się różni od zwykłego urlopu?
| Cecha | Urlop wypoczynkowy | Urlop na żądanie |
|---|---|---|
| Planowanie | Z wyprzedzeniem, plan urlopów | Nawet tego samego dnia |
| Limit | 20 lub 26 dni rocznie | 4 dni (w ramach puli urlopowej) |
| Powód | Nie trzeba podawać | Nie trzeba podawać |
| Odmowa pracodawcy | Może przesunąć termin | Może odmówić (wyjątkowo) |
| Przeniesienie na następny rok | Tak (do 30 września) | Nie jako "na żądanie" |
Inne rodzaje urlopów: urlop wypoczynkowy, urlop bezpłatny, urlop macierzyński. Rozwiązywanie umowy: za porozumieniem stron, świadectwo pracy.
Podstawa prawna
- Art. 1672-1673 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy (Dz.U. z 2023 r. poz. 1465 t.j.)
Najczęściej zadawane pytania
Czy pracodawca może odmówić urlopu na żądanie?
Tak, ale tylko w wyjątkowych sytuacjach — gdy Twoja nieobecność zagroziłaby ważnym interesom pracodawcy. Np. jedyny pracownik na zmianie, termin krytyczny dla firmy. W praktyce odmowy są rzadkie.
Czy mogę wziąć 4 dni pod rząd?
Tak. Możesz wykorzystać wszystkie 4 dni naraz lub rozłożyć je na cały rok. Nie ma ograniczenia, czy bierzesz po jednym dniu, czy kilka z rzędu.
Do kiedy muszę zgłosić urlop na żądanie?
Przed rozpoczęciem pracy w danym dniu. Jeśli Twoja zmiana zaczyna się o 8:00, musisz poinformować pracodawcę przed 8:00. Forma dowolna: telefon, mail, SMS.
Czy niewykorzystane dni na żądanie przepadają?
Jako "na żądanie" — tak, nie przenoszą się na następny rok. Ale te dni pozostają w puli zwykłego urlopu wypoczynkowego i przechodzą na kolejny rok jako zaległy urlop (do wykorzystania do 30 września).
Czy na okresie próbnym mam urlop na żądanie?
Tak. Prawo do urlopu na żądanie masz od pierwszego dnia zatrudnienia. Na okresie próbnym urlop nalicza się proporcjonalnie (za każdy miesiąc 1/12 rocznej puli), ale dni na żądanie możesz wykorzystać w ramach naliczonego urlopu.