Upoważnienie do złożenia wniosku / odbioru EKUZ

Upoważnienie do złożenia wniosku / odbioru EKUZ to pismo, które pozwala innej osobie — członkowi rodziny, znajomemu lub pracodawcy — złożyć wniosek o Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego lub odebrać gotową kartę w oddziale NFZ, gdy ubezpieczony nie może stawić się osobiście. Dokument jest prosty, bezpłatny i nie wymaga notarialnego poświadczenia.

Kiedy potrzebujesz upoważnienia do EKUZ?

Upoważnienie do EKUZ jest potrzebne, gdy chcesz, żeby ktoś inny załatwił w Twoim imieniu sprawę w oddziale Narodowego Funduszu Zdrowia — złożył wniosek o kartę lub odebrał już wyrobioną EKUZ. Najczęstsze sytuacje, w których warto je wystawić, to choroba, nagły wyjazd lub brak czasu przed planowaną podróżą za granicę.

• Nie możesz osobiście pojawić się w oddziale NFZ przed wyjazdem za granicę.
• Jesteś chory lub wyjeżdżasz służbowo i nie zdążysz odebrać gotowej karty.
• Pracodawca chce zbiorczo odebrać karty EKUZ dla kilku pracowników.
• Chcesz, żeby rodzic, małżonek lub inna zaufana osoba złożyła wniosek w Twoim imieniu.

Kto może być pełnomocnikiem do złożenia wniosku o EKUZ?

Pełnomocnikiem może być każda pełnoletnia osoba posiadająca zdolność do czynności prawnych — nie musi być spokrewniona z ubezpieczonym. W praktyce rolę tę pełnią najczęściej małżonek, rodzic, dorosłe dziecko, znajomy lub pracodawca. NFZ nie wymaga szczególnej relacji między stronami.

Przepisy KC (art. 95–109 Kodeksu cywilnego) regulują zasady udzielania pełnomocnictwa. Upoważnienie do złożenia wniosku o EKUZ traktowane jest jako pełnomocnictwo rodzajowe w sprawie własnej — dlatego nie podlega opłacie skarbowej 17 zł.

Gdzie złożyć upoważnienie do EKUZ?

Pełnomocnik składa upoważnienie bezpośrednio w oddziale NFZ. Zgodnie z zasadami NFZ, wniosek można złożyć w oddziale właściwym dla miejsca zamieszkania ubezpieczonego, ale dopuszczalne jest też złożenie w dowolnym oddziale NFZ w Polsce.

• Osobiście w oddziale NFZ — pełnomocnik zjawia się z upoważnieniem i własnym dowodem tożsamości; karta może być wydana nawet w tym samym dniu.
• Pocztą tradycyjną — wyślij wniosek razem z upoważnieniem na adres wybranego oddziału; gotowa karta zostanie odesłana pocztą na wskazany adres.
• Online samodzielnie (bez pełnomocnika) — przez IKP (ikp.ezdrowie.gov.pl), aplikację mObywatel lub ePUAP.

Jakie dokumenty są potrzebne do wystawienia upoważnienia?

Upoważnienie musi zawierać kompletne dane obu stron — mocodawcy (ubezpieczonego) i pełnomocnika. NFZ weryfikuje tożsamość pełnomocnika na podstawie jego dokumentu tożsamości, dlatego oba numery PESEL są obowiązkowe. Jeśli pełnomocnik składa wniosek o EKUZ (nie tylko odbiera kartę), potrzebne są też dane dotyczące planowanego wyjazdu.

• Dane mocodawcy: imię i nazwisko, PESEL, numer dowodu osobistego lub paszportu, adres zamieszkania.
• Dane pełnomocnika: imię i nazwisko, PESEL, numer dokumentu tożsamości.
• Zakres upoważnienia: wyraźne wskazanie, czy chodzi o złożenie wniosku, odbiór karty, czy obie czynności.
• Dane wyjazdu (przy składaniu wniosku): kraj docelowy, data wyjazdu i powrotu, cel wyjazdu (turystyka, praca, studia).
• Podpis mocodawcy: własnoręczny, czytelny.

Przed wizytą w NFZ możesz też sprawdzić, czy Twoje ubezpieczenie zdrowotne jest aktywne — jeśli nie jesteś zatrudniony, warto wcześniej potwierdzić status w ZUS lub na portalu IKP. Jeśli wkrótce planujesz zgłoszenie wyjazdu za granicę, EKUZ to konieczne zabezpieczenie na czas podróży.

Ile kosztuje upoważnienie do EKUZ?

Zarówno wyrobienie EKUZ, jak i wystawienie upoważnienia do jej uzyskania są całkowicie bezpłatne. NFZ nie pobiera żadnych opłat za rozpatrzenie wniosku ani za wydanie karty. Upoważnienie rodzajowe w sprawie własnej (a takim jest upoważnienie do EKUZ) jest zwolnione z opłaty skarbowej na podstawie art. 7 ustawy o opłacie skarbowej.

Jak długo czeka się na EKUZ po złożeniu wniosku?

Czas oczekiwania zależy od wybranego sposobu złożenia wniosku. Przy osobistej wizycie w oddziale NFZ karta może być wydana nawet tego samego dnia. Jeśli wniosek składasz przez internet lub pocztą, karta jest wysyłana pocztowo i dociera zazwyczaj w ciągu kilku dni roboczych.

• Osobiście w oddziale NFZ: niezwłocznie — często w tym samym dniu.
• Online (IKP, mObywatel, ePUAP): karta wysyłana pocztą w ciągu kilku dni roboczych.
• Certyfikat tymczasowy (PRC): dostępny od razu przy składaniu wniosku — jeśli EKUZ nie może być wydana na czas.

Jak wypełnić Upoważnienie do złożenia wniosku / odbioru EKUZ krok po kroku?

Wzór upoważnienia do EKUZ jest dostępny na stronach oddziałów NFZ, ale możesz też użyć własnego pisma — ważne, żeby zawierało wszystkie wymagane elementy. Poniżej znajdziesz instrukcję wypełnienia.

Jeśli planujesz podróż poza UE, pamiętaj, że EKUZ nie działa poza granicami Unii Europejskiej i EOG. W takim przypadku warto rozważyć wyrobienie paszportu i wykupienie prywatnego ubezpieczenia podróżnego.

Jakie są najczęstsze błędy przy upoważnieniu do EKUZ?

Pracownicy NFZ mogą odmówić przyjęcia upoważnienia, jeśli jest niekompletne lub źle wypełnione. Poniżej opisujemy pięć błędów, które zdarzają się najczęściej — warto je sprawdzić przed wizytą pełnomocnika w oddziale.

Chcąc uniknąć pomyłek, skorzystaj z gotowego wzoru dostępnego na stronie NFZ lub z naszego formularza upoważnienia do EKUZ, który prowadzi przez wszystkie pola krok po kroku. Jeśli potrzebujesz szerszego pełnomocnictwa do różnych spraw, sprawdź też upoważnienie ogólne lub pełnomocnictwo ogólne.

Czym jest EKUZ i gdzie jest honorowana?

Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) umożliwia bezpłatne lub częściowo płatne korzystanie z niezbędnej opieki medycznej podczas tymczasowego pobytu w krajach Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego (Islandia, Liechtenstein, Norwegia) oraz w Szwajcarii. Karta jest wydawana przez NFZ i działa na zasadzie wzajemności między systemami ubezpieczenia zdrowotnego.

NFZ wydaje trzy rodzaje kart EKUZ, w zależności od celu wyjazdu:

• EKUZ turystyczna — dla osób wyjeżdżających czasowo na urlop lub w celach prywatnych.
• EKUZ pracownicza — dla osób podejmujących pracę w innym kraju UE lub EOG.
• EKUZ studencka — dla studentów studiujących za granicą w ramach np. Erasmusa.

Karta jest ważna przez 18–90 miesięcy od daty wydania, w zależności od Twojego statusu ubezpieczeniowego. Po powrocie z wyjazdu możesz ubiegać się o nową kartę na kolejny okres. Jeśli przygotowujesz dokumenty na wyjazd, sprawdź też jak złożyć zgłoszenie wyjazdu za granicę oraz czy potrzebujesz wniosku o paszport lub wniosku o EKUZ w Twoim imieniu.

Czy potrzebne jest upoważnienie do odbioru dokumentów czy upoważnienie do EKUZ?

To dwa różne dokumenty, choć ich cel jest podobny. Upoważnienie do EKUZ jest pismem dedykowanym wyłącznie sprawom związanym z kartą — złożeniem wniosku lub odbiorem gotowej EKUZ w oddziale NFZ. Upoważnienie do odbioru dokumentów ma szerszy zakres i może obejmować odbiór różnego rodzaju pism i zaświadczeń z urzędów.

W praktyce NFZ najchętniej akceptuje upoważnienie wyraźnie odnoszące się do EKUZ — z podanym PESEL obu stron i zakresem uprawnień. Ogólne upoważnienie może być kwestionowane przez pracownika oddziału, dlatego warto użyć dedykowanego wzoru.

Podstawa prawna i źródła

Upoważnienie do złożenia wniosku o EKUZ opiera się na następujących przepisach obowiązujących w 2026 roku:

• Art. 95–109 Kodeksu cywilnego — przepisy ogólne o pełnomocnictwie.
• Art. 46 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 146 ze zm.) — podstawa działania NFZ i wydawania EKUZ.
• Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego — europejska podstawa honorowania EKUZ.
• Rozporządzenie WE nr 987/2009 — rozporządzenie wykonawcze do nr 883/2004.

Dodatkowe informacje i wzory formularzy znajdziesz na stronach:

• NFZ — EKUZ i leczenie w krajach UE/EFTA
• Gov.pl — Uzyskaj Europejską Kartę Ubezpieczenia Zdrowotnego
• Internetowe Konto Pacjenta (IKP)

Najczęściej zadawane pytania