Deklaracja PIT-28 to roczne zeznanie podatkowe składane przez osoby rozliczające się w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Obowiązuje podatników prowadzących działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtem oraz — od 2023 roku — wszystkich wynajmujących prywatnie nieruchomości. Formularz składa się do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym.
Kto musi złożyć PIT-28?
Deklarację PIT-28 składa każda osoba fizyczna, która w danym roku uzyskała przychody objęte ryczałtem ewidencjonowanym. Dotyczy to czterech głównych grup podatników.
- Przedsiębiorcy na ryczałcie — osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą lub spółkę cywilną/jawną, które wybrały ryczałt jako formę opodatkowania. Jeśli dopiero rejestrujesz działalność, pamiętaj że rejestracja firmy w CEIDG to pierwszy krok, a wybór ryczałtu można złożyć już przy rejestracji.
- Wynajmujący prywatnie — od 1 stycznia 2023 r. najem prywatny (poza działalnością gospodarczą) podlega obowiązkowo ryczałtowi. Nie możesz już wybrać rozliczenia na zasadach ogólnych — PIT-28 jest jedyną możliwością.
- Wspólnicy spółek — osoby uczestniczące w spółce cywilnej lub jawnej, jeżeli spółka jest opodatkowana ryczałtem ewidencjonowanym.
- Sprzedający przetworzone produkty — osoby uzyskujące przychody ze sprzedaży przetworzonych produktów roślinnych lub zwierzęcych.
Gdzie złożyć PIT-28 w Łomży?
PIT-28 możesz złożyć elektronicznie lub papierowo. Właściwy jest urząd skarbowy według miejsca zamieszkania podatnika na 31 grudnia roku podatkowego. W Łomży oznacza to urząd skarbowy obsługujący Twój adres zamieszkania.
- Twój e-PIT (podatki.gov.pl/twoj-e-pit) — system automatycznie przygotowuje zeznanie na podstawie danych od płatników; możesz je zaakceptować lub zmodyfikować.
- e-Deklaracje — złożenie przez aplikację e-Deklaracje z Profilem Zaufanym lub kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
- Papierowo w urzędzie skarbowym — bezpośrednio w okienku urzędu skarbowego w Łomży lub listem poleconym.
Jakie stawki ryczałtu obowiązują w 2026 roku?
Podatek przy ryczałcie obliczasz od przychodu (nie od dochodu) — koszty uzyskania przychodu nie są odliczane. Stawka zależy od rodzaju prowadzonej działalności lub źródła przychodów. Poniższa tabela przedstawia aktualne stawki ryczałtu ewidencjonowanego.
| Stawka | Rodzaj przychodów / działalności |
|---|---|
| 2% | Sprzedaż przetworzonych produktów roślinnych i zwierzęcych |
| 3% | Handel, gastronomia, usługi zwolnione z VAT (np. medyczne), przychody z rolnictwa |
| 5,5% | Roboty budowlane, transport ciężarowy powyżej 2 t |
| 8,5% | Najem prywatny (do 100 000 zł/rok), usługi HoReCa, opieka nad dziećmi |
| 10% | Sprzedaż nieruchomości w ramach działalności gospodarczej |
| 12% | Usługi IT, usługi niematerialne, usługi finansowe |
| 12,5% | Najem prywatny — nadwyżka przychodów powyżej 100 000 zł rocznie |
| 14% | Usługi medyczne świadczone w ramach działalności i architektoniczne |
| 15% | Pośrednictwo w sprzedaży, usługi reklamowe |
| 17% | Wolne zawody (np. adwokaci, notariusze, tłumacze) i pozostałe nieujęte niżej |
Jak rozlicza się najem prywatny na PIT-28?
Od 1 stycznia 2023 roku najem prywatny (wynajmowanie mieszkania lub innej nieruchomości poza działalnością gospodarczą) jest opodatkowany wyłącznie ryczałtem. Nie można już stosować zasad ogólnych ani odliczać kosztów takich jak remonty czy amortyzacja — podstawą opodatkowania jest przychód brutto.
Stawki dla najmu prywatnego są dwustopniowe: 8,5% od przychodów do 100 000 zł rocznie oraz 12,5% od nadwyżki powyżej tej kwoty. Limit 100 000 zł liczy się łącznie dla małżonków rozliczających się wspólnie. Przychody z najmu wykazujesz w części E lub F formularza PIT-28 albo w załączniku PIT-28/B przy rozliczeniu wspólnym.
Jakie są terminy złożenia PIT-28 i płatności zaliczek?
Roczne zeznanie PIT-28 składasz za rok poprzedni w terminie od 15 lutego do 30 kwietnia. W przypadku zeznania za rok 2024 termin upływa 30 kwietnia 2025 r. Zaliczki (ryczałt miesięczny lub kwartalny) płacisz samodzielnie w ciągu roku.
| Obowiązek | Termin | Uwagi |
|---|---|---|
| Złożenie PIT-28 (zeznanie roczne) | 15 lutego – 30 kwietnia | Za rok poprzedni; brak opłaty skarbowej |
| Zaliczka miesięczna | do 20. dnia następnego miesiąca | Np. za styczeń — do 20 lutego |
| Zaliczka kwartalna (mali podatnicy) | do 20. dnia po zakończeniu kwartału | Dostępna, jeśli przychody ≤ 2 mln euro |
| Zmiana formy opodatkowania na ryczałt | do 20 lutego danego roku | Lub do dnia pierwszej zaliczki w roku |
Jak krok po kroku wypełnić i złożyć PIT-28 w Łomży?
Wypełnienie formularza PIT-28 wymaga posiadania ewidencji przychodów prowadzonej przez cały rok. Poniżej znajdziesz kolejność działań, które ułatwią prawidłowe złożenie zeznania.
Jakich błędów unikać przy składaniu PIT-28?
Część błędów popełnianych przy ryczałcie wynika z nieznajomości przepisów, część ze zwykłych pomyłek w liczbach. Oto najczęstsze pułapki, na które warto uważać.
- Rozliczenie najmu prywatnego na PIT-36 — od 2023 r. najem prywatny rozliczasz wyłącznie na PIT-28. Złożenie deklaracji PIT-36 dla przychodów z najmu prywatnego jest błędem wymagającym korekty.
- Pomyłka w stawce ryczałtu — np. zastosowanie stawki 8,5% zamiast 17% dla wolnych zawodów. Każda działalność ma przypisaną konkretną stawkę — sprawdź w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym.
- Brak odliczenia zapłaconych zaliczek — ryczałt płacony w ciągu roku pomniejsza podatek należny. Nieodliczenie zaliczek prowadzi do zapłacenia podatku podwójnie.
- Brak prowadzenia ewidencji przychodów — ewidencja jest obowiązkowa przy ryczałcie i stanowi podstawę wykazanych kwot. Jej brak to naruszenie przepisów.
- Przekroczenie limitu przychodów — po przekroczeniu 2 mln euro przychodów ryczałt przestaje być możliwy. Konieczne jest przejście na zasady ogólne od następnego roku.
Jakie dokumenty i zaświadczenia mogą być potrzebne po złożeniu PIT-28?
Po rozliczeniu rocznym na ryczałcie możesz potrzebować dokumentów potwierdzających sytuację podatkową — np. przy ubieganiu się o kredyt hipoteczny, wynajem mieszkania lub w postępowaniach administracyjnych. W Łomży takie dokumenty wydaje właściwy urząd skarbowy.
- Zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach — banki i instytucje finansowe często wymagają go przy wnioskach kredytowych. Urząd skarbowy wydaje je na wniosek podatnika.
- Zaświadczenie o dochodach (przychodach) — potwierdzenie osiągniętych przychodów z ryczałtu, np. na potrzeby świadczeń socjalnych lub wniosków o dofinansowanie.
Najczęściej zadawane pytania
Czy mogę odliczać koszty uzyskania przychodu przy ryczałcie?
Nie. Ryczałt ewidencjonowany naliczany jest od przychodu brutto — koszty uzyskania przychodu nie są brane pod uwagę. Jeśli Twoja działalność generuje wysokie koszty (np. zakup materiałów, wynajem biura), ryczałt może być mniej korzystny niż opodatkowanie na zasadach ogólnych lub podatkiem liniowym. Wyboru formy opodatkowania dokonujesz do 20 lutego danego roku — jeśli ryczałt Ci nie odpowiada, złóż wniosek o zmianę formy opodatkowania.
Czy najem prywatny mogę nadal rozliczać na zasadach ogólnych?
Nie. Od 1 stycznia 2023 r. najem prywatny (poza działalnością gospodarczą) podlega obowiązkowo ryczałtowi ewidencjonowanemu. Stawki wynoszą 8,5% od przychodów do 100 000 zł rocznie i 12,5% od nadwyżki powyżej tej kwoty. Rozliczenie na PIT-36 (zasady ogólne) dla najmu prywatnego nie jest już możliwe i wymaga korekty zeznania.
Kiedy stawka wynosi 12,5% dla najmu prywatnego?
Stawka 12,5% obowiązuje od przychodów z najmu prywatnego przekraczających łącznie 100 000 zł rocznie. Limit ten liczy się wspólnie dla małżonków — jeśli oboje wynajmują nieruchomości, ich przychody sumuje się na potrzeby ustalenia progu. Do kwoty 100 000 zł stosujesz stawkę 8,5%, od nadwyżki — 12,5%.
Czy mogę zmienić formę opodatkowania w trakcie roku?
Nie. Wyboru formy opodatkowania (ryczałt, podatek liniowy, zasady ogólne) dokonujesz raz w roku — do 20 lutego roku podatkowego lub przy pierwszej płatności zaliczki, jeśli działalność rozpoczynasz w ciągu roku. Zmiana w trakcie roku nie jest możliwa. Kolejna zmiana może nastąpić dopiero od 1 stycznia roku następnego — złóż wtedy wniosek o zmianę formy opodatkowania.
Czy małżonkowie mogą rozliczać się wspólnie z ryczałtu?
Tak, pod warunkiem że oboje małżonkowie osiągają przychody objęte ryczałtem ewidencjonowanym. Wspólne zeznanie PIT-28 składa się z załącznikiem PIT-28/B, który zawiera dane dotyczące drugiego małżonka. Rozliczenie wspólne nie jest możliwe, jeśli jeden z małżonków rozlicza się na zasadach ogólnych.
Co zrobić, jeśli złożyłem PIT-28 po terminie?
Złóż zeznanie jak najszybciej i jednocześnie złóż czynny żal do urzędu skarbowego. Czynny żal chroni przed odpowiedzialnością karnoskarbową za spóźnione złożenie zeznania, pod warunkiem że urząd nie wszczął jeszcze postępowania. Wraz z zeznaniem zapłać zaległy podatek z odsetkami za zwłokę.
Czy IT i programiści płacą ryczałt 12%?
Co do zasady — tak. Usługi związane z wytwarzaniem oprogramowania, doradztwem w zakresie sprzętu i oprogramowania oraz inne usługi IT są objęte stawką 12%. Jednak kwalifikacja działalności do stawki zależy od jej rzeczywistego charakteru i kodu PKD. Niektóre usługi IT mogą być objęte wyższą stawką 15% lub 17%, dlatego warto skonsultować się z doradcą podatkowym przy ustalaniu właściwej stawki.
Podstawa prawna
Obowiązek złożenia deklaracji PIT-28 wynika z przepisów ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. z 2024 r. poz. 776 ze zm.). Obowiązek stosowania wyłącznie ryczałtu dla najmu prywatnego wprowadzono na podstawie art. 6 ust. 1a tej ustawy, ze skutkiem od 1 stycznia 2023 r. Wzór formularza PIT-28 określa rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wzoru zeznania o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.