Obywatele Ukrainy, którzy przybyli do Polski po 24 lutego 2022 r. w związku z konfliktem zbrojnym, mogą uzyskać numer PESEL na podstawie specustawy z dnia 12 marca 2022 r. Formularz Numer PESEL dla obywateli Ukrainy jest bezpłatny, a numer nadawany jest zazwyczaj tego samego dnia. PESEL to klucz do świadczeń socjalnych, opieki zdrowotnej i życia w Polsce.
Kto może złożyć wniosek o PESEL na podstawie specustawy?
Z tego trybu mogą skorzystać wyłącznie obywatele Ukrainy objęci zakresem ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym (Dz.U. 2022 poz. 583 ze zm., tekst jedn. Dz.U. 2024 poz. 167). Specustawa wprowadza odrębną, uproszczoną ścieżkę nadania numeru PESEL — inną niż standardowy wniosek o PESEL dla cudzoziemca.
Uprawnione osoby to te, które:
- przybyły do Polski po 24 lutego 2022 r. i deklarują, że przybyły w związku z konfliktem zbrojnym na Ukrainie, lub
- posiadają obywatelstwo ukraińskie lub Kartę Polaka i były zamieszkałe na Ukrainie przed 24 lutego 2022 r.
Wniosek w imieniu małoletnich dzieci składa rodzic lub opiekun prawny. Dzieci potrzebują osobnych formularzy — nie można ich dołączyć do wniosku dorosłego.
Gdzie złożyć wniosek?
Wniosek składa się osobiście w dowolnym urzędzie gminy (urzędzie miejskim lub urzędzie miasta) na terenie całej Polski. Nie obowiązuje właściwość miejscowa — możesz złożyć go w tym urzędzie, który jest dla Ciebie najwygodniejszy, niezależnie od miejsca zamieszkania.
Nie istnieje możliwość złożenia pierwotnego wniosku w pełni online. Po uzyskaniu numeru PESEL można aktywować profil zaufany i korzystać z usług rządowych przez internet.
Jakie dokumenty są potrzebne do wniosku?
Do złożenia wniosku wymagany jest wypełniony formularz (dwujęzyczny: polsko-ukraiński lub polsko-rosyjski) oraz jeden dokument tożsamości:
- paszport ukraiński (biometryczny lub tradycyjny),
- ukraiński dowód osobisty (karta ID),
- w przypadku dzieci — akt urodzenia lub inny dokument tożsamości,
- zdjęcie (wymagane do wydania dokumentu potwierdzającego PESEL).
Formularz wniosku możesz pobrać z naszej bazy danych lub otrzymać bezpośrednio w urzędzie gminy. Po uzyskaniu PESEL możesz od razu złożyć wniosek o profil zaufany, który umożliwia korzystanie z e-usług rządowych.
Ile kosztuje nadanie numeru PESEL?
Nadanie numeru PESEL dla obywateli Ukrainy na podstawie specustawy jest całkowicie bezpłatne. Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy gwarantuje brak jakichkolwiek opłat administracyjnych za rejestrację. Nie pobiera się też opłaty skarbowej.
| Czynność | Opłata |
|---|---|
| Nadanie numeru PESEL (specustawa) | 0 zł |
| Wydanie zaświadczenia o PESEL | 0 zł |
| Aktywacja profilu zaufanego | 0 zł |
Jak długo trwa nadanie numeru PESEL?
Numer PESEL powinien zostać nadany niezwłocznie — w praktyce zazwyczaj tego samego dnia, w którym złożono kompletny wniosek wraz z dokumentem tożsamości. W przypadku braku dokumentu i konieczności weryfikacji oświadczenia czas może się wydłużyć do 1–3 dni roboczych.
Jak krok po kroku złożyć wniosek o PESEL?
Co możesz zrobić po uzyskaniu numeru PESEL?
Numer PESEL otwiera dostęp do szerokiego zakresu usług i świadczeń w Polsce. Na jego podstawie możesz między innymi:
- ubiegać się o świadczenie 800+ na dzieci,
- zarejestrować się w Narodowym Funduszu Zdrowia i korzystać z bezpłatnej opieki medycznej,
- otworzyć konto bankowe w Polsce,
- zapisać dzieci do szkoły lub żłobka,
- złożyć wniosek o becikowe lub inne zasiłki rodzinne,
- aktywować profil zaufany i korzystać z usług online (e-ZUS, e-US, mObywatel),
- złożyć wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy po zakończeniu ochrony tymczasowej.
Najczęstsze błędy przy składaniu wniosku
Wnioski o PESEL są najczęściej odrzucane lub wymagają uzupełnienia z powodu kilku typowych błędów. Warto je znać, by uniknąć dodatkowej wizyty w urzędzie.
- Brak daty przybycia do Polski — pole z datą przyjazdu po 24 lutego 2022 r. jest obowiązkowe i udowadnia objęcie specustawą.
- Brak osobnego wniosku dla dziecka — każde dziecko musi mieć oddzielny formularz; nie można dołączyć dziecka do wniosku rodzica.
- Niezgodność danych z paszportem — imię i nazwisko wpisuj dokładnie tak, jak widnieje w dokumencie tożsamości, w transliteracji łacińskiej.
- Brak zdjęcia — wymagane do wystawienia dokumentu potwierdzającego PESEL.
Najczęściej zadawane pytania
Czy numer PESEL uchodźcy ukraińskiego wygaśnie po zakończeniu specustawy?
Nie. Numer PESEL jest przyznawany dożywotnio i nie wygaśnie po zakończeniu obowiązywania specustawy. Jednak prawa wynikające z tymczasowej ochrony (np. uproszczony dostęp do rynku pracy czy świadczeń) będą podlegać odrębnym przepisom przejściowym. Sama ewidencja PESEL jest trwała.
Czy mogę złożyć wniosek, jeśli nie mam paszportu ani dowodu osobistego?
Tak. Zgodnie z art. 4 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy urząd gminy może przyjąć wniosek wraz z pisemnym oświadczeniem o posiadaniu obywatelstwa ukraińskiego i prawdziwości podanych danych, gdy wnioskodawca nie posiada dokumentu tożsamości. Numer PESEL zostanie nadany, a weryfikacja nastąpi w późniejszym terminie.
Czy PESEL uprawnia mnie do pracy w Polsce?
PESEL sam w sobie nie jest podstawą do podjęcia pracy. Prawo do pracy wynika ze specustawy (tymczasowa ochrona). Od 1 grudnia 2025 r. obywatele Ukrainy objęci tymczasową ochroną mogą pracować na podstawie powiadomienia pracodawcy o powierzeniu pracy — bez konieczności uzyskania odrębnego zezwolenia na pracę.
Czy mogę złożyć wniosek w innym mieście niż mieszkam?
Tak. Właściwość miejscowa nie obowiązuje — wniosek można złożyć w dowolnym urzędzie gminy na terenie Polski. Możesz wybrać urząd, który jest dla Ciebie najwygodniejszy lub ma najkrótszy czas oczekiwania.
Jak długo po przyjeździe do Polski mogę złożyć wniosek?
Ustawa nie określa maksymalnego terminu złożenia wniosku po przyjeździe. Warto jednak zrobić to jak najszybciej — PESEL jest potrzebny do korzystania ze świadczeń, opieki zdrowotnej, konta bankowego i edukacji dzieci. Im szybciej uzyskasz numer, tym szybciej uzyskasz dostęp do tych usług.
Czy dziecko urodzono w Polsce po 24 lutego 2022 r. jest objęte specustawą?
Tak, jeżeli przynajmniej jedno z rodziców jest obywatelem Ukrainy objętym tymczasową ochroną. W takim przypadku rodzic składa wniosek o nadanie PESEL dla dziecka w urzędzie gminy, dołączając akt urodzenia dziecka wystawiony w Polsce.
Co zrobić, jeśli chcę wyjechać z Polski na dłuższy czas?
Jeśli opuszczasz Polskę na więcej niż 1 miesiąc, masz obowiązek złożyć oświadczenie o wyjeździe w dowolnym urzędzie gminy. Niedopełnienie tego obowiązku może skutkować utratą prawa do świadczeń. Po powrocie do Polski złóż ponownie oświadczenie o pobycie w Polsce.
Podstawa prawna i źródła — 2026
Nadawanie numerów PESEL obywatelom Ukrainy w trybie uproszczonym regulują następujące przepisy:
- Art. 4 i art. 8a ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz.U. 2022 poz. 583; tekst jedn. Dz.U. 2024 poz. 167) — warunki legalnego pobytu i zasady nadawania PESEL
- Ustawa z dnia 24 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (Dz.U. 2023 poz. 1489) — przedłużenie tymczasowej ochrony
- Ustawa z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (Dz.U. 2024 poz. 865) — kolejne zmiany zakresu ochrony
- Art. 7 i nast. ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz.U. 2010 poz. 1427 ze zm.) — ogólne zasady ewidencji PESEL
Aktualne informacje i wzory formularzy dostępne są na stronie gov.pl — PESEL dla cudzoziemców oraz w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Cyfryzacji.