Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) to państwowy fundusz celowy finansujący rehabilitację zawodową i społeczną osób z niepełnosprawnościami. Centrala mieści się w Warszawie, a sieć 16 oddziałów regionalnych obsługuje beneficjentów w całym kraju. Rocznie PFRON wydatkuje ponad 7 mld zł na wsparcie osób niepełnosprawnych i ich pracodawców.
Czym zajmuje się PFRON w Gdańsku?
PFRON działa na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 44 t.j.). Fundusz jest zasilany głównie z obowiązkowych wpłat pracodawców zatrudniających co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny etat, którzy nie osiągają wymaganego wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych (6%).
Główne obszary działania PFRON:
- Program Aktywny Samorząd — dofinansowania przez PCPR (laptop, wózek elektryczny, protezy, samochód, likwidacja barier)
- Program Dostępna Przestrzeń Publiczna — dofinansowania dla samorządów
- Obsługa systemu SODiR — dopłaty do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych dla pracodawców
- Dofinansowania zadań realizowanych przez organizacje pozarządowe (art. 36 ustawy)
- Finansowanie zakładów aktywności zawodowej i warsztatów terapii zajęciowej
- Wypłata wynagrodzeń sędziów i pracowników PCPR ze środków PFRON
Jeśli szukasz dofinansowania z PFRON w Gdańsku, skontaktuj się z PCPR lub MOPS właściwym dla Twojego miejsca zamieszkania. To tam składa się wnioski o turnusy rehabilitacyjne, likwidację barier, sprzęt rehabilitacyjny czy dofinansowanie do laptopa. Oddział regionalny PFRON zajmuje się głównie obsługą pracodawców i organizacji pozarządowych.
Jakie dofinansowania oferuje PFRON osobom niepełnosprawnym?
Większość dofinansowań PFRON dla osób fizycznych jest realizowana przez PCPR lub MOPS na podstawie programu Aktywny Samorząd i ustawy rehabilitacyjnej. Poniżej zestawienie najpopularniejszych form wsparcia dostępnych w 2026 roku:
| Rodzaj wsparcia | Maks. dofinansowanie | Gdzie złożyć wniosek | Podstawa |
|---|---|---|---|
| Laptop / komputer (Aktywny Samorząd Moduł II) | Do 4 000 zł (do 90% kosztów) | PCPR / System SOW | Aktywny Samorząd |
| Likwidacja barier architektonicznych | Do 150 000 zł (bariery w komunikowaniu) / od 15× pensji minimalnej | PCPR | Art. 35 ust. 1 pkt 7 ustawy |
| Turnus rehabilitacyjny | Do 30% przeciętnego wynagrodzenia | PCPR | Art. 10e ustawy |
| Sprzęt rehabilitacyjny | Do 80% kosztów (max 5× pensji min.) | PCPR | Art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy |
| Wózek elektryczny (Aktywny Samorząd Moduł I) | Do 10 000 zł | PCPR / System SOW | Aktywny Samorząd |
| Protezy kończyn (Aktywny Samorząd) | Do 160 000 zł (protezy kończyn dolnych) | PCPR / System SOW | Aktywny Samorząd |
Jak złożyć wniosek o dofinansowanie do laptopa z PFRON?
Dofinansowanie do zakupu sprzętu komputerowego, oprogramowania i elektroniki wspomagającej realizowane jest w ramach Modułu II programu Aktywny Samorząd. Skierowane jest do osób niepełnosprawnych kontynuujących lub podejmujących naukę w szkole wyższej lub policealnej. W 2026 roku wnioski przyjmuje się przez System Obsługi Wsparcia (SOW) na platformie sow.pfron.org.pl.
Nabory wniosków w ramach Aktywnego Samorządu w Gdańsku ogłaszane są przez PCPR lub MOPS z zasady dwa razy w roku: w marcu–sierpniu (semestr letni) i we wrześniu–grudniu (semestr zimowy). Sprawdź ogłoszenia na stronie swojego PCPR lub w Systemie SOW pod zakładką "Aktualności".
Co obejmuje dofinansowanie do likwidacji barier architektonicznych?
Dofinansowanie z PFRON na likwidację barier architektonicznych przeznaczone jest na dostosowanie mieszkania lub domu do potrzeb osób z niepełnosprawnością ruchową lub sensoryczną. Realizowane jest przez PCPR ze środków PFRON na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 7 ustawy rehabilitacyjnej.
Co może być objęte dofinansowaniem:
- Budowa lub modernizacja podjazdu, rampy lub windy schodowej
- Poszerzenie drzwi wewnętrznych (dla wózka min. 90 cm)
- Adaptacja łazienki: kabina bez brodzika, uchwyty, obniżenie blatu
- Likwidacja progów
- Montaż systemu przyzywowego lub alarmu (bariery w komunikowaniu)
- Systemy sterowania głosowego, wzrokowego i dotykowego
Jak PFRON wspiera pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne?
Pracodawcy zatrudniający osoby niepełnosprawne mogą ubiegać się o miesięczne dopłaty do wynagrodzeń przez System SODiR (System Obsługi Dofinansowań i Refundacji). Wysokość dopłaty zależy od stopnia niepełnosprawności pracownika i rodzaju schorzeń szczególnych:
| Stopień niepełnosprawności | Dofinansowanie miesięczne (2026) | Schorzenia szczególne (+) |
|---|---|---|
| Znaczny | 2 400 zł | +1 200 zł |
| Umiarkowany | 1 350 zł | +900 zł |
| Lekki | 500 zł | +600 zł |
Pracodawcy w Gdańsku zainteresowani dofinansowaniem z PFRON mogą się zarejestrować i składać wnioski przez System SODiR na stronie pfron.org.pl. Oddziały regionalne PFRON oferują bezpłatne szkolenia i konsultacje dla pracodawców z zakresu obsługi systemu i zasad kwalifikowalności.
Podstawa prawna
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 44 t.j.)
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu (Dz.U. z 2015 r. poz. 926 t.j.)
- Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 listopada 2007 r. w sprawie turnusów rehabilitacyjnych (Dz.U. Nr 230 poz. 1694)
- Kierunki działań oraz warunki brzegowe obowiązujące realizatorów pilotażowego programu "Aktywny Samorząd" — PFRON, edycja 2026
Najczęściej zadawane pytania
Gdzie złożyć wniosek o dofinansowanie z PFRON — w PFRON czy w PCPR?
Wnioski od osób fizycznych (turnus, laptop, sprzęt, bariery) składa się w PCPR lub MOPS właściwym dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy, nie bezpośrednio w PFRON. PFRON finansuje programy i nadzoruje ich realizację, ale obsługą wniosków zajmują się samorządy powiatowe. Wyjątek: wnioski w Systemie SOW składa się elektronicznie — trafiają automatycznie do właściwego PCPR.
Czy muszę mieć orzeczenie o niepełnosprawności, żeby starać się o dofinansowanie?
Tak, w przypadku prawie wszystkich programów PFRON warunkiem jest posiadanie ważnego orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności (ewentualnie równoważnego orzeczenia lekarza orzecznika ZUS). Orzeczenia wydają powiatowe lub miejskie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności. Orzeczenie musi być ważne w momencie złożenia wniosku.
Ile wynosi dofinansowanie do turnusu rehabilitacyjnego?
Wysokość dofinansowania do turnusu rehabilitacyjnego wynosi do 30% przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim kwartale dla osoby niepełnosprawnej. Dla opiekuna — do 20% przeciętnego wynagrodzenia. W 2026 roku kwoty te wynoszą odpowiednio ok. 2 100–2 400 zł dla uczestnika. Dofinansowanie nie pokrywa pełnych kosztów — na ogół stanowi 30–50% ceny turnusu.
Czy mogę złożyć wniosek do PFRON przez internet?
Tak. System Obsługi Wsparcia (SOW) na platformie sow.pfron.org.pl umożliwia złożenie wniosku elektronicznie przez całą dobę. Logowanie odbywa się przez Profil Zaufany lub e-Dowód. Przez SOW złożysz m.in. wniosek o dofinansowanie do laptopa (Aktywny Samorząd Moduł II), turnus rehabilitacyjny i inne dofinansowania z PCPR.
Ile razy w roku można złożyć wniosek o dofinansowanie z PFRON?
Zależy od rodzaju dofinansowania. Na turnus rehabilitacyjny można wnioskować raz w roku (wyjątek: dzieci do 16 lat i osoby z niepełnosprawnością w stopniu znacznym — dwa razy). Na dofinansowanie do laptopa w Aktywnym Samorządzie — raz na rok akademicki. Na sprzęt rehabilitacyjny i bariery — nie ma ograniczenia co do liczby wniosków, ale PCPR ocenia zasadność każdego z osobna.
Czy pracodawca, który nie zatrudnia osób niepełnosprawnych, musi płacić do PFRON?
Tak. Pracodawca zatrudniający co najmniej 25 pracowników (w przeliczeniu na pełny etat), który nie osiąga wskaźnika 6% zatrudnienia osób niepełnosprawnych, musi wpłacać co miesiąc składkę do PFRON. Jej wysokość zależy od niedoboru zatrudnienia i aktualnej płacy minimalnej. Zwolnione z tego obowiązku są m.in. placówki edukacyjne i zakłady pracy chronionej powyżej 25% wskaźnika zatrudnienia ON.
Co to jest program Aktywny Samorząd i jak się różni od zwykłych dofinansowań PCPR?
Aktywny Samorząd to pilotażowy program PFRON wdrażany przez samorządy powiatowe (PCPR). Obejmuje dofinansowania, których nie ma w ustawie rehabilitacyjnej — m.in. do zakupu laptopa, wózka elektrycznego, protez zaawansowanych technologicznie i samochodu osobowego. W odróżnieniu od standardowych dofinansowań ustawowych, środki na Aktywny Samorząd PFRON przekazuje powiatom według corocznych kierunków działań, więc zakres i limity mogą się zmieniać rok do roku.